Na een campagne van 15 jaar, gevoerd door verschillende organisaties uit Nepal en het buitenland onder leiding van Nepalese NGO WAFED, zijn de plannen voor de bouw van de West-Seti-dam in Nepal op de lange baan geschoven. In 2010 was de Asian Development Bank (ADB) al gedwongen zich terug te trekken uit het project omdat zij haar eigen beleid met betrekking tot het vrijgeven van informatie, inspraak, milieu en de rechten van de inheemse bevolking in het getroffen gebied niet naleefde. De beslissing van de regering van Nepal om geen toestemming te verlenen voor de bouw aan Australisch bouwbedrijf Snowy Mountains Engineering Corporation (SMEC), bewijst eens temeer dat campagnes als deze succesvol kunnen zijn.
De afgelopen week vond in Medan, Indonesië de Round Table 11 on Sustainable Palm Oil plaats. Een van de belangrijkste onderwerpen die centraal stond zijn de toenemende conflicten over landgebruik, vooral in Indonesië, maar in toenemende mate ook elders in Azië, in Afrika en Latijns Amerika. De oorzaak: slecht gereguleerde productie van palmolie, grondstof voor een enorme reeks producten die we dagelijks gebruiken, en als biobrandstof als alternatief voor fossiele brandstoffen.
In Indonesië zijn Amerikaanse mijnbouwbedrijven erin geslaagd nieuwe wetgeving ongedaan te maken die bedoeld was om de economische ontwikkeling van het land te stimuleren en de bossen te beschermen. Dat is de impact die investeringsverdragen kunnen hebben op de ontwikkeling en rechten van de bevolking op sociaal, milieu- en economisch gebied. Waarom? Vooral vanwege zogenaamde ‘Investor-to-State Dispute Settlement’-clausules die vaak zijn opgenomen in dit soort verdragen.
Internationale investeringsverdragen geven te veel privileges aan transnationale investeerders, en tasten daarmee rechten van burgers en staten aan, vinden critici. Het filmpje No more corporate privileges geeft een impressie van bezwaren opgeworpen door experts en activisten. Niet alleen de EU, maar ook ontwikkelingslanden zouden hun posities moeten heroverwegen. Bijvoorbeeld door het lidmaatschap van het internationale arbitragehof voor investeringsverschillen ICSID op te zeggen, zoals Venezuela onlangs aankondigde.
Ondanks het feit dat Laos haar buurlanden heeft laten weten de bouw van de Xayaburi dam in de Mekong rivier officieel uit te stellen, blijken er illegaal werkzaamheden plaats te vinden. Na massaal protest uit binnen- en buitenland zag de regering van Laos zich in april dit jaar genoodzaakt de bouw op te schorten, totdat de gevolgen voor mens en milieu duidelijk zouden zijn onderzocht. Rond de plek waar de dam moest komen worden nu echter mensen van hun land verdreven, een weg aangelegd voor de aanvoer van bouwmateriaal en bos gekapt.